Juch’uylla
Ñawinchay, mayqin simipi:
Runasimi
castellano
Kausayninchaj allin juch’uy,
wayraj phukuynin jinalla;
chayman jina kausananchaj
yan purej runa jinalla.
Kausasqaspa, ukhunchajta
uywanapaj, mikhunanchaj;
wañojtinchaj, qhepallanta
khuruspa mikunan kanchaj.
| Period: |
|---|
| Country: |
|---|
| Region/City: |
|---|
| Form: |
|---|
| Theme: |
|---|
Meet The Author
Related products
Lenguas muertas
El retórico verbo gustar
Las construcciones abstractas
no way
no tienen lugar
en el lenguaje llano de los runas
no güey
estudios de impacto ambiental es intraducible indecible
en la lengua de los mayas
de los mapuche
plan de contingencia
patrimonio cultural de la humanidad
es maleza en la boca
en el habla de las naciones amazónicas
Lengua-madre, lengua de acciones concretas, lengua viva
cuyo mejor lugar es la garganta
spoken word
hiriendo el ayre desde el medio
de la boca
no habla culta
giro lingual delante de las vocales
El discurso de un político
Lo que prodigan los académicos
imposible trasladar a las variantes dialectales del aimara
del guaraní
se evaporan
se desecan en la boca de las familias lingüísticas
dicción quechua
apretando los labios
rompiéndolos con el aire
de la voz
no se cumple
no ha lugar
pequeño Larousse ilustrado
no el amor
hay el que ama / el que no ama
ley del movimiento armónico simple
En su forma básica
los verbos no están en infinitivo (trabajar), están en imperativo
(¡trabaja!)
el verbo puriy / caminar es igual que viajar
apela al hombre no a la máquina
Género
y tensiones epistemológicas:
transversalidad y reconfiguraciones en tránsito
es lengua muerta
Chinli harawikuna
Aqsumama (00:05)
Supaypa qispichisqan
Llumchuy Waqachiq
waynaytam qichuwanki.
Pantapakuy (00:17)
Millay qatqi rurucha
“Yarqallaptinqa
mikuwanqam” ninkichu?
Chinka Chinka (00:28)
Killinsañam sunquypas
Suyaymanqraqchu
Qamya api sipaschata?
Llama Nakay (00:40)
Yawriwan… yawrichawan
Qasquchallaypi
Ama kuchilluwanqa
Machay-Machay (00:53)
Chay kuyakuyniykiqa
Paqpa aqam kasqa
Tuta punchaw machachikuq
Cilili Wayta
Intillay, killallay
ama sak’ewaychu,
karurak’mi rinay
tutayallaymanmi.
Sumak’ siwar k’enti,
ama jarkawaychu,
mamallaysi maskawan
uñan chinkachik’ urpi jina.
Cilili, cilili wayta,
k’awachkankim kay vidayta
mayu jina wak’ask’ayta
wayra jina k’aparispa.
Mamaquca
Titiqaqa mama quca1
hanaq pacaq waqayni qispi umiña
kusi sunqun qhawaykuyki ñawiri hunt’ata
kawsayniytaqmi wayt’arin sumaq sani unuykipi
Sapa p’uncay illariqtinmi
Inti tayta muc’arisunki
quri siminpa yawrayninpitaq
muyuykuqniyki urqukunantin
pukaq’umirraq saniq’illuraq
imasumaqta t’ikaykacanki
Cawpi p’uncay cayamuqtintaq
lirpuman tukun unuyki
rit’i c’ulluyuq apukunaq
uyanku qhawakunanpaq
C’anpiq tutaq p’anpaykusqantaq
yana lliklla hina mast’arikunki
khutu wayrawan aytiykukuspa;
t’uqyaq qhaqyataq lliplliyninwan
q’inqupallayta awarin
k’upacasqa unuykipi